Дизель отынын экстракциялауға арналған глицерин негізіндегі жаңа терең эвтектикалық еріткіштер
DOI:
https://doi.org/10.15328/cb2025_64Кілттік сөздер:
терең эвтектикалық еріткіш, глицерин, дизель, газ хроматографиясы, ASTM стандарттары, SDG 6, SDG 13Аннотация
Коммерциялық дизель отындарын деароматтандыру, денитрификациялау және тотығулы күкіртсіздендіру процестері глицерин негізіндегі терең эвтектикалық еріткіштерді (DES) қолдану арқылы зерттелді. Сұйық–сұйық экстракция процестерінің оңтайлы шарттары бөлме температурасы мен 90°C және араластыру уақыты 3 сағат ретінде таңдалды. Тазарту процестерінде экстрагенттер ретінде аммоний хлориді-глицерин, триэтиламмоний ацетаты–глицерин және холин хлориді-глицерин қолданылды. Деароматтандыру және денитрификация процестері үшін дизель-DES көлемдік қатынасы 1:1 болды. Тотығулы күкіртсіздендіру үшін дизель-DES-H₂O₂ көлемдік қатынастары 1:1:2 құрады. ODS процесінде тотығу агенті ретінде H₂O₂ таңдалды. Бөлу процестеріне дейін және кейін пайдалану қасиеттері ASTM стандарттарына сәйкес зерттеліп, коммерциялық дизель отынымен салыстырылды. Барлық бөлу процестері газ хроматографиясы және ¹H ЯМР әдістерімен бақыланды. ЯМР талдауының нәтижелері бойынша, NH4Cl/6Glycerol + H₂O₂ және ChCl/6Glycerol тазартылған дизель үлгілерінен алкил ароматты, нафтендік және гетероатомды қосылыстарды жоюда ең тиімді экстрагенттер болып анықталды. Бөлу процесі GC әдісімен де бақыланды.
Библиографиялық сілтемелер
1. Zarin L, Saien J, Dastan D, Jafari F (2025) J Mol Liq 425:127197. https://doi.org/10.1016/j.molliq.2025.127197
2. Salah H, Nancarrow P, Othman A (2023) ACS Omega 8(33):30001-30023. https://doi.org/10.1021/acsomega.3c01952
3. Suhaimi H, Hizaddin H, Wazeer I, Blidi L, Hashim M, Hadj-Kali M (2021) ACS Omega 6(34):22317–22332. https://doi.org/10.1021/acsomega.1c03034
4. Wichmann H.-E (2007) Inhal Toxicol 19(1):241–244. https://doi.org/ 10.1080/08958370701498075
5. Lemaoui T, Benguerba Y, Darwish A, Hatab F, Warrag S, Kroon M, Alnashef I (2021) Sep Pur Tech 256:117861. https://doi.org/10.1016/j.seppur.2020.117861
6. Julião D, Gomes A, Pillinger M, Lopes A, Valença R, Ribeirio J, Gonçalves I, Balula S (2020) J Mol Liq 309:113093. https://doi.org/10.1016/j.molliq.2020.113093
7. Babich IV, Moulijn JA (2003) Fuel 82(6):607–631. https://doi.org/10.1016/S0016-2361(02)00324-1
8. Winkler SL, Anderson JE, Garza L et al. (2018) npj Clim Atmos Sci 1(1):26. https://doi.org/10.1038/s41612-018-0037-5
9. Lima F, Gouvenaux J, Branco L et al. (2018) Fuel 234:414–421. https://doi.org/10.1016/j.fuel.2018.07.043
10. Verma DK, Tombe K (2002) AIHA J 63(2):225–230. https://doi.org/10.1080/15428110208984708
11. Mochida I, Choi KH (2004) J Jpn Petrol Inst 47(3):145–163. https://doi.org/10.1627/jpi.47.145
12. Ibrahimova MJ et al. (2018) Proc Petrochem Oil Refin 19(3): 302–313.
13. Khalilov AB, Ibrahimova MJ, Huseynov HJ, Abbasov VM (2019) Khim Interesakh Ustoich Razvit 27(2):123–133. https://doi.org/10.15372/KhUR2019117
14. Zhang S, Zhang Q, Zhang ZC (2004) Ind Eng Chem Res 43(2):614–622. https://doi.org/10.1021/ie030561+
15. Perna FM, Vitale P, Capriati V (2020) Curr Opin Green Sustain Chem 21:27–33. https://doi.org/10.1016/j.cogsc.2019.09.004
16. Smith EL, Abbott AP, Ryder KS (2014) Chem Rev 114(21):11060–11082. https://doi.org/10.1021/cr300162p
17. Hayyan M, Hashim MA, Hayyan A et al. (2013) Chemosphere 90(7):2193–2195. https://doi.org/10.1016/j.chemosphere.2012.11.004
18. Francisco M, Andrian B, Kroon MC (2013) Angew Chem Int Ed 52(11):3074–3085. https://doi.org/10.1002/anie.201207548
19. Warrag SEE, Peters CJ, Kroon MC (2017) Curr Opin Green Sustain Chem 5:55–60. https://doi.org/10.1016/j.cogsc.2017.03.013
20. Juliao D, Gomes AC, Pillinger M et al. (2020) J Mol Liq 309:113093. https://doi.org/10.1016/j.molliq.2020.113093
21. Shirazinia SR, Semnani A, Nekoeinia M et al. (2020) J Mol Liq 301:112364. https://doi.org/10.1016/j.molliq.2019.112364
22. Rahma WSA, Mjalli FS, Al-Wahaibi T et al. (2017) Chem Eng Res Des 120:271–283. https://doi.org/10.1016/j.cherd.2017.02.025
23. Yin J, Wang J, Li Zh et al. (2015) Green Chem. 17(9):4552–4559. https://doi.org/10.1039/C5GC00709G
24. Lima F, Gouvenaux J, Branco LC et al. (2018) Fuel 234:414-421. https://doi.org/10.1016/j.fuel.2018.07.043
25. Hizaddin HF, Hadj-Kali MK, Ramalingam A et al. (2016) J Chem Thermodyn 95:164–173. https://doi.org/10.1016/j.jct.2015.12.009
26. Li Z, Liu D, Men Z et al. Green Chem (2018) 20(13):3112–3120. https://doi.org/10.1039/C8GC00828K
27. Larriba M, Ayuso M, Navarro P et al. (2018) ACS Sustain Chem Eng 6(1):1039–1047. https://doi.org/10.1021/acssuschemeng.7b03362
28. Warrag SEE, et al. (2020) Ind Eng Chem Res 59(25):11723–11733. https://doi.org/10.1021/acs.iecr.0c01360
29. Niftullayeva SA, Mamedov IG (2023) Bakı Universitetinin Xəbərləri 2: 5–13.
30. Niftullayeva SA, Mamedova Y.V, Mamedov IG (2024) Proceed Univer Appl Chem Biotech 14(1): 129–134. https://doi.org/0000-0002-5757-9899
31. Kapur GS, Ecker A, Meusinger R (2001) Energy Fuels 15(4):943–948. https://doi.org/10.1021/ef010021u
32. Kapur GS, Singh AP, Sarpal AS (2000) Fuel 79(9):1023–1029. https://doi.org/10.1016/S0016
Жүктелулер
Жарияланды
Как цитировать
Шығарылым
Бөлім
Лицензия
Copyright (c) 2025 Авторлар
Бұл жұмыс бойынша лицензии Creative Commons «Attribution-NonCommercial-NoDerivatives» («Атрибуция — Коммерциялық емес пайдалану — Без производных произведений») 4.0 Бүкіләлемдік қол жетімді.
Авторлар өз жұмыстарының авторлық құқықтарын сақтайды және Creative Commons Attribution License (CC BY-NC-ND 4.0) шарттарымен лицензиялау арқылы журналға осы жұмысты алғаш рет жариялау құқығын береді. Бұл басқа адамдарға жұмыстың авторын көрсете отырып және осы журналдағы бастапқы басылымға сілтеме жасау арқылы таратуға мүмкіндік береді.
